Corneille Charles Emanuel van der Does

Uit Toen Leidschendam-Voorburg
Ga naar:navigatie, zoeken

CORNEILLE CHARLES EMANUEL VAN DER DOES


Een beroemde pianomaker uit Amsterdam, geboren in 1769 te Voorburg en begraven in 1827 in de Oude Kerk te Voorburg.

In de Oude Kerk te Voorburg werd tijdens restauratiewerkzaamheden in 1968 een familiegraf aangetroffen van Cornelis van der Does, bewoner van de Voorburgse buitenplaats Opmijst (het latere huis ter Dom). Hij werd geboren te Gorinchem in 1691 en overleed te Voorburg in 1777. Cornelis van der Does was tijdens zijn werkzame leven o.a. burgemeester van de gemeente Gorinchem.

In dit graf bevond zich een volkomen gave kist, gemaakt van djati, indisch teakhout. Het lichaam bleek tot stof te zijn vergaan, maar tot ieders verbazing was de kleding(jasjes) nog in redelijke staat. Het textiel is kort na de vondst gerestaureerd , maar nog uiterst kwetsbaar. Bijzonder is wel dat het gaat om “armeluis” kledij, omdat de mensen in hun goedkoopste en niet duurste kleding werden begraven. Juist eenvoudige kleding is daarom zeldzaam.

jasje van der Does achterkant
jasje van der Does voorkant



Volgens de gegevens behoorde dit alles toe aan: CORNEILLE CHARLES EMANUEL VAN DER DOES. Hij was een zoon van Floris Carel van der Does en Johanna Maria Bersinger , getrouwd op 18-12-1768.





  • Bron: Stadsmuseum Leidschendam Voorburg


voc verleden vader Corneille




CORNEILLE'S vader had een kort VOC verleden. Waarschijnlijk woonde hij met zijn vrouw in s’Gravenhage, aangezien door hem daar enige notariële aktes werden ondertekend. Daaruit kunnen we opmaken dat Floris Carel van der Does handel dreef .






  • Bron: Nationaal Archief s'Gravenhage


archief Oude Kerk
doopregister Waalse Kerk


CORNEILLE CHARLES EMANUEL werd geboren op 16 januari 1769 te Voorburg en gedoopt in de Waalse Kerk te Voorburg op 29 januari van datzelfde jaar.




  • Bron: Archief Leidschendam-Voorburg


Het bestuur van de Oude Kerk te Voorburg schonk de kleding aan MUSEUM SWAENSTEIJN, het huidige STADSMUSEUM LEIDSCHENDAM- VOORBURG [www.Stadsmuseum Leidschendam-Voorburg.nl]. De jasjes werden gerestaureerd door de Rijksdienst Roerende Voorwerpen, de voorloper van de huidige Rijksdienst Cultureel Erfgoed(RCE). De jasjes zijn vervaardigd van eenvoudig bruin wollen laken, in linnenbinding geweven. Zij lagen jarenlang in het depot van het museum.

Het lijkt erop dat CORNEILLE opgroeide in s'Gravenhage en Voorburg. Daarvan getuigen enige notariële stukken waarin vader Floris voorkomt. Zijn moeder overleed in 1777, toen CORNEILLE nog erg jong was.

stamboek Marine


Uit het Marine stamboek blijkt, dat CORNEILLE als jonge adelborst in opleiding ging bij de marine in 1782. Inmiddels luitenant effectief, lijkt het erop dat hij de dienst verliet om persoonlijke redenen in 1786. In het stamboek staat vermeld dat hij niet meer terugkeerde na verlof.





  • Bron: stamboek marine, Nationaal Archief Den Haag


In het Rotterdams Archief hebben we weer gegevens gevonden uit 1798 waarin melding wordt gemaakt van zijn aangekondigde verloving met Hermine Soetens, geboren te Haarlem in 1763, weduwe van Otto Cloot, Heer van Nieuwerkerk, Zuidschalkerwijk en Vijfhuysen. Uit dit huwelijk had zij 4 kinderen. Zij trouwden in s’Gravenhage, de woonplaats van Hermine Soetens op 22 april 1798. Het lijkt erop dat CORNEILLE haar al snel verliet, want na 1800 komt hij niet meer voor als medeondertekenaar van notariële stukken van zijn vrouw. Hermine Soetens overleed in 1819. Waarschijnlijk vond CORNEILLE toen zijn emplooi in Amsterdam.

CORNEILLE was inmiddels pianomaker . Hij lijkt zijn opleiding te hebben gehad bij Meincke Meijer, die toen in Amsterdam een beroemde pianobouwer was, afkomstig uit Duitsland. In 1810 woonde hij als instrumentmaker in Amsterdam aan de Amstel nr.99. In 1817 werd CORNEILLE'S eerste zoon geboren: Charles, 6 mei 1817. Moeder was Johanna Maria Lamm , geboren 7-7-1798 te Amsterdam. Zij kregen nog een tweede zoon in 1819, Floris,geboren op 21 februari 1819.

Toen zijn eerste vrouw, Hermine Soetens in 1819 overleed, trouwde CORNEILLE met Johanne Maria Lamm, de moeder van zijn kinderen, op 6 mei 1819. Zij kregen nog 3 kinderen, te weten: 13-6-1820 Cornelis Ferdinand, 03-7-1822 Maria Louise Timandra en 15-8-1825 Maria Julia .

Uit allerlei advertenties blijkt dat de pianohandel goed floreerde.

giraffe piano in bezit van Victoria en Albert-museum Londen




In het Victoria en Albert Museum bevindt zich een zogenaamde "GIRAFFE-PIANO" die aan dit museum geschonken is door de schilder William Orchardson. De schilder beeldde deze piano af op verschillende van zijn schilderijen. In het Metropolitan Museum in New York bevind zich een pianoforte. Ook in Nederland zijn nog vele door CORNEILLE gemaakte piano’s bewaard gebleven . Verschillende daarvan zijn in het bezit van de Sweelinck collectie. Zij bevinden zich jammer genoeg allen in depot



overlijdens advertentie C.C.F.van der Does
bijzetting Corneille Charles Emanuel van der Does in De Oude Kerk te Voorburg in 1827.







CORNEILLE CHARLES EMANUEL VAN DER DOES overleed in 1827 aan een “zenuw-zinkingskoorts” en werd bijgezet in het familiegraf van Cornelis van der Does in De Oude Kerk te Voorburg.




  • Bron: Opregte Haarlemse Courant d.d.04-08-18
  • Bron: Archief De Oude Kerk te Voorburg

Omdat CORNEILLE'S kinderen nog te jong waren, zette zijn weduwe, Johanna Maria Lamm samen met het personeel het bedrijf voort. Zij hertrouwde in 1830 met Vincent Mager. Uit dit huwelijk werden geen kinderen geboren. Blijkbaar ontstond er onenigheid over de zaakvoering.

overlijdensadvertentie Johanna Maria Lamm




Johanna Maria Mager Lamm overleed op 7-11-1839.




  • Bron: Opregte Haarlemse Courant d.d. 01-02-1840


hofpianist Charles van der Does 1817-1878
Cornelis Ferdinand 1820-1892


De zonen van CORNEILLE: Charles en Cornelis Ferdinand verplaatsten het bedrijf naar s'-Gravenhage in 1840. Zoon Charles was jarenlang "hofpianist". Hij werd benoemd tot ridder in de orde van den Nederlandschen Leeuw en van de Eikenkroon. Hij overleed op 30 januari 1878. Cornelis Ferdinand overleed in 1892.






De volgende generaties van der Does beheerden de pianozaak tot ongeveer 1970.

In latere jaren is het bedrijf voortgezet door de firma Matla, in de 20ste eeuw welbekend in Den Haag.


Bronvermelding: Nationaal Archief Den Haag, Opregte Haarlemse Courant, Haags Gemeente Archief, Gemeente Archief Rotterdam, Gemeente Archief Amsterdam, Archief Leidschendam-Voorburg, Archief Oude Kerk te Voorburg, Pianolamuseum Amsterdam, de beheerders van de Sweelinck Collectie en Stadsmuseum Leidschendam Voorburg.

Deze wiki is samengesteld door: Mieke Schuijt-Wubben en Helen Kokshoorn-Nieuwenbroek, medewerksters aan het Stadsmuseum Leidschendam-Voorburg, juli 2012