De Blauwe Tram

Uit Toen Leidschendam-Voorburg
Ga naar:navigatie, zoeken

STICHTING HISTORISCH GENOOTSCHAP DE BLAUWE TRAM

De Stichting “Historisch Genootschap De Blauwe Tram” werd in 1985 opgericht met als doel het verwerven en voor de toekomst veilig stellen van documentatie en voorwerpen, die betrekking hebben op het eens zo omvangrijke lijnennet van de Noord-Zuid-Hollandse Tramweg Maatschappij, de NZH. Deze maatschappij exploiteerde van 1881 tot 1961 lokale en interlokale tramlijnen in de regio’s Haarlem en Leiden en in het Waterland. Het inrukken van de laatste Blauwe Tram in de Voorburgse remise aan de Parkweg in het najaar van 1961 betekende voor de NZH tevens het einde van het reizigersvervoer over de rails. Sindsdien moest het publiek zich tevreden stellen met de minder comfortabele autobus. Illustratief was dat op de laatste Blauwe Tram een bord bevestigd met de veelzeggende tekst “Die rot bus wordt nooit zo knus!”.

Georg Groenveld en Han Geijp zijn de oprichters van het genootschap. De organisatie beschikt over een uitgebreide collectie voorwerpen, bestaande uit emaille interieurbordjes met uiteenlopende teksten, asbakjes, lantaarns, schakelkasten, conducteursattributen, uniformstukken, schaalmodellen, etc. De documentatie omvat beeldmateriaal, blauwdrukken, dienstregelingen, dienstreglementen, jaarverslagen, oorkondes, vervoerbewijzen, enz. In een eigen depotruimte is de museale collectie op uiterst zorgvuldige wijze opgeborgen. Het beeldmateriaal, onderverdeeld in baanvakken, tijdsperiodes, actualiteiten, materieeltypen en personeelfoto’s bevindt zich in ruim 200 ringbanden . Ter aanvulling van de museale collectie is het genootschap op zoek naar alle mogelijke onderdelen van de Blauwe Tram, maar ook naar dokumentatie, zoals maandabonnementen, beeldmateriaal, e.d.

Budapester Tramrijtuig B 412 op transport 2011
Tot de belangrijkste activiteiten van het genootschap in de afgelopen decennia behoort ongetwijfeld de restauratie van het in 1923 te Budapest gebouwde Blauwe Tramrijtuig B 412, dat als enige van totaal 70 “Budapesters” de sloophamer ontsprong en gedurende 16 jaar had dienst gedaan als zomerhuisje. Dit unieke exemplaar werd in deplorabele toestand op initiatief van het genootschap naar Voorburg overgebracht en in een tijdsbestek van tien jaar in oude glorie hersteld.

Het genootschap haalde in 1983 de landelijke pers door het veilig stellen van de laatste stukken Blauwe Tramrails, die nog nabij het Haagse Centraal Station in het wegdek lagen. Een belangrijk deel van deze rails werd in 150 stuks aan de man gebracht, vergezeld van een certificaat van echtheid.

Exact dertig jaar na het verdwijnen van de laatste Blauwe Tram in Voorburg werd op initiatief van het genootschap een gedenknaald onthuld, die refereert aan de plaats waar zich destijds de tramremise bevond. In de onmiddellijke nabijheid van dit monument, een sierbetonnen bovenleidingmast, voorzien van een plaquette, is bovendien een stuk tramspoor aangelegd. In het verlengde daarvan is een afbeelding van de Blauwe Tram op ware grootte op de nieuwbouw aangebracht. Kort geleden werd door de gemeente vlakbij de gedenknaald een “stadsbaken” met informatie opgesteld.

Blauwe Tramrijtuigen in 2011 tijdens het evenement “Retourtje Leiden” in het Haags Openbaar Vervoer Museum. De NZH-motorwagens A 106, A 327 en Boedapester B 412

In de achter ons liggende periode zijn door het genootschap in diverse musea tentoonstellingen over de legendarische Blauwe Tram ingericht, zoals in 1981 ter gelegenheid van het eeuwfeest van de NZH. Deze expositie, geopend door de minister van Verkeer en Waterstaat, werd gehouden in het Voorburgse Museum Swaensteyn en moest vanwege de enorme belangstelling worden verlengd. Verder werden ondermeer tentoonstellingen ingericht in Amstelveen, Katwijk, Purmerend en Voorschoten. In 2012 ging het genootschap een samenwerkingsverband aan met de overkoepelende organisatie van bibliotheken ProBiblio, waarbij in vestigingen exposities werden ingericht en lezingen werden gepresenteerd.

Mockup B412






Sinds enige jaren beschikt het genootschap over een demontabel voorfront van een Blauwe Tram op ware grootte en voorzien van originele onderdelen. Deze nauwelijks van echt te onderscheiden “mockup”, wordt niet alleen opgesteld tijdens exposities maar kan ook worden gehuurd door bedrijven en instellingen om als blikvanger te dienen bij reclamecampagnes en speciale evenementen.

Vanaf begin 2012 is het genootschap door de Belastingdienst aangemerkt als “Culturele ANBI”, (een algemeen nut beoogde instelling), hetgeen inhoudt dat donaties op rekeningnummer 412327 t.n.v. Stichting Historisch Genootschap De Blauwe Tram te Bergschenhoek aftrekbaar zijn voor de inkomstenbelasting. Tegelijk is het genootschap vrijgesteld van belasting bij ontvangen legaten.