De Loo

Uit Toen Leidschendam-Voorburg
Ga naar:navigatie, zoeken

De Loo

Weer is De Lichtenturf het baken dat het begin van de Loolaan aangeeft. Oude documenten van omstreeks 1610 noemen 'Leendert Leendertsen, bijgenaamd De Lichtenturff' als de waard van deze oude herberg. In dezelfde documenten wordt ook de Loolaan al genoemd als 'de vuijtwech van De Loo', liggende aan de noordwestkant van de herberg. Op oude kaarten is de indrukwekkende lengte van die Loolaan goed te zien, zoals bijvoorbeeld op de kaart die het Hoogheemraadschap van Rijnland omstreeks 1611 liet maken door de Delftenaar Floris Balthasars van Berckenrode. De Loo is zeer markant ingetekend, liggend midden in de polder, halverwege de Loolaan. De Loo ontstond in de 12e eeuw als een 'vroenhoeve'. Bij zo'n hoeve hoorden diverse boerderijen, die aan de vroenheer een gedeelte van hun opbrengst moesten afstaan. Deze oude verplichting is eeuwenlang blijven bestaan in de vorm van het Lauwerisgeld, dat diverse hofsteden aan De Loo moesten afdragen op Sint-Lauwerisdag. Dat De Loo een middeleeuws kasteeltje werd, blijkt mede uit de vrijwel vierkante omgrachting die eeuwenlang aanwezig is gebleven en fraai op de kaart is aangegeven. Nog gedetailleerder is De Loo en de Loolaan te zien op de kaart die het Hoogheemraadschap van Delfland iets meer dan een eeuw later uitgaf. Eind 17e eeuw had de hoogheemraad van Delfland, mr. Willem van Schuylenburch (de grootvader van Anthonetta) opdracht gegeven aan de gebroeders Nicolaes en Jacob Kruikius om deze kaart te maken. Zij gingen overeenkomstig hun opdracht zeer nauwgezet te werk. In 1701 begonnen zij de opmetingen die tot 1706 duurden. In 1711 was het omvangrijke werk af. Van de 25 bladen hadden er vier op Voorburg betrekking. Op het tweede blad van deze vier is aan de oostkant van de Loolaan De Lichtenturf aangegeven aan de noordkant van de Heerwech, het huidige Oosteinde. De Loolaan loopt over de Achterwegh, nu Parkweg genaamd, via een bruggetje in de Broeksloot en de Binnenwatering naar de vierkant omgrachte Grote Loo. Mooi is ook te zien hoe de Loolaan precies tussen de twee boerderijen Zuyderloo en Oosterloo doorloopt. Deze boerderijen liggen aan de Broeksloot, evenals Westerloo, de grote boerderij aan de westkant van Zuyderloo. Vanaf de linkerbovenkant van De Loo loopt de Loolaan verder noordwaarts over de grens met Den Haag bij de Schey- of Schenkwatering, om in een vrijwel rechte lijn uit te komen bij De Kleine Loo tegenover De Oranjezaal oftwel het Huis ten Bosch. Bij de Scheywatering staat de Nieuwe Veenmolen ingetekend aan de westkant van de Loolaan. Toen deze molen omstreeks 1654 gereed kwam, waren daar veel problemen aan vooraf gegaan. Oude archiefstukken laten zien dat met name de eigenaren van De Loo de nodige bezwaren hadden ingebracht tegen deze molen.

Bron

Historische wandelingen in Voorburg en omgeving : Vorstelijke dieren en andere prentkunst / Kees van der Leer ; met medewerking van Gerard Duijvestein. - Zwollen : Waanders, 2001